bó gối

Học thuật
Thân thiện
bó gối

Người đàn ông ngồi bó gối trên sàn nhà.

Định nghĩa
  1. Thành ngữ (trgt.):
    • Ngồi co chân lại, hai tay ôm lấy đầu gối: Chỉ tư thế ngồi co người lại, thường thể hiện sự mệt mỏi, chán nản, bất lực hoặc đang suy tư.
    • Bị bó buộc, không thể hành động: (Nghĩa bóng) Chỉ trạng thái bị kìm hãm, không có khả năng hoặc cơ hội để hành động, phát triển, tương tự như "bó giò".
Ví dụ sử dụng

  • Nghĩa đen (tư thế):

    • Anh ấy ngồi bó gối một mình ở góc phòng, im lặng nhìn ra cửa sổ.
    • Sau một ngày làm việc mệt nhọc, cô chỉ muốn về nhà, bó gối ngồi xem phim.

  • Nghĩa bóng (trạng thái bất lực):

    • Công ty đang gặp khó khăn tài chính, mọi kế hoạch mở rộng đành phải bó gối.
    • Không có vốn, ước mơ khởi nghiệp của anh ấy đành bó gối chờ thời cơ.
Các cách sử dụng nâng cao

  • "Ngồi bó gối chịu trận": Thể hiện thái độ thụ động, cam chịu, không chống cự hoặc phản kháng lại một tình thế bất lợi.

    • Đối thủ tấn công dồn dập, đội nhà chỉ còn cách ngồi bó gối chịu trận.

  • "Bó gối ngồi nhìn": Diễn tả sự bất lực, chỉ có thể đứng ngoài quan sát mà không thể can thiệp hay giúp đỡ.

    • Thấy con gặp khó khăn mà không giúp được, bố mẹ đành bó gối ngồi nhìn.
Biến thể và từ gần giống

  • Bó giò (trgt.): Có nghĩa tương tự "bó gối", thường dùng với nghĩa bóng chỉ sự bị trói buộc, kìm hãm, không thể hoạt động.

    • Luật lệ mới khiến doanh nghiệp nhỏ gần như bó giò.

  • Bó tay (thgt.): Thành ngữ chỉ sự bất lực, đành chịu thua, không còn cách nào giải quyết.

    • Vấn đề này phức tạp quá, tôi cũng bó tay.
Từ đồng nghĩa
  • Bó buộc: Bị ràng buộc, hạn chế trong hành động.
  • Bất lực: Không có khả năng, sức lực để làm gì.
  • Thúc thủ: (Từ cũ) Khoanh tay, không hành động, thường vì bất lực.
Các cụm từ liên quan

  • Co ro: Thu mình lại vì lạnh hoặc sợ hãi, có thể đi kèm với tư thế "bó gối".

    • Cậu bé ngồi co ro bó gối trong đêm đông.

  • Ôm đầu gối: Cụm từ miêu tả hành động cụ thể của tư thế "bó gối".

Thành ngữ liên quan
  • "Chân ướt chân ráo": Chỉ trạng thái mới bước vào một lĩnh vực, môi trường nào đó, còn lúng túng, chưa quen (có thể dẫn đến tâm trạng muốn "bó gối" quan sát).
  • "Nằm chờ sung rụng": Chỉ thái độ thụ động, không chịu hành động, chỉ chờ đợi may mắn (có sắc thái tương đồng với nghĩa bóng của "bó gối").
bó gối

Người đàn ông ngồi bó gối trên sàn nhà.

  1. trgt. Như bó giò: Ngồi bó gối, lưng tựa vào vách (Ng-hồng).